Functionarissen van de Europese Unie hebben een nieuwe app voor leeftijdsverificatie aangekondigd die kinderen online moet beschermen. Wereldwijd worstelen overheden met de vraag hoe ze de blootstelling van minderjarigen aan schadelijke digitale inhoud kunnen beperken zonder privacy of toegang in gevaar te brengen.
Henna Virkkunen, uitvoerend vicevoorzitter van de Europese Commissie voor technologische soevereiniteit, veiligheid en democratie, zei in een verklaring van 15 april dat de app technisch klaar is en gebruikers in staat stelt hun leeftijd te bewijzen zonder gevoelige persoonlijke gegevens te delen.
“Onze oplossing is gebaseerd op zero-knowledge proof”, zei ze, eraan toevoegend dat gebruikers “volledig de controle” over hun gegevens behouden bij het gebruik van leeftijdsgebonden diensten. Volgens Virkkunen voorkomt deze aanpak dat platforms paspoorten of gezichtsgegevens moeten scannen.
Voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen omschreef de app in een verklaring van 15 april als “volledig anoniem” en voegde eraan toe dat gebruikers deze kunnen instellen met een paspoort of identiteitskaart.
“Er zijn dus geen excuses meer”, zei von der Leyen. “Europa biedt een gratis en gebruiksvriendelijke oplossing die onze kinderen kan beschermen tegen schadelijke en illegale inhoud.”
De aankondiging komt te midden van een bredere wereldwijde beweging om de toegang van kinderen tot sociale media te reguleren.
Verschillende landen, waaronder Australië, Frankrijk, Griekenland, Denemarken, Spanje en Slovenië, hebben beperkingen aangekondigd of ingevoerd. Australië werd in december 2025 het eerste land dat het gebruik van sociale media verbood voor kinderen jonger dan 16 jaar.
Oppositie
Organisaties voor digitale rechten en burgerlijke vrijheden hebben fel gereageerd op de inzet van de EU voor leeftijdsverificatie. Volgens hen ondermijnt dit fundamentele online vrijheden, terwijl het weinig bijdraagt aan de veiligheid van kinderen. De Electronic Frontier Foundation stelt dat dergelijke verplichtingen gebruikers dwingen “hun anonimiteit, privacy en veiligheid op te offeren enkel om toegang te krijgen tot legale meningsuiting”, en beschouwt ze als een vorm van censuur die kwetsbare groepen onevenredig kan treffen.
De Open Rights Group waarschuwt dat toezichthouders platforms richting steeds ingrijpendere middelen duwen — zoals biometrische scans of identiteitscontroles — ondanks technische beperkingen, risico’s op datamisbruik en aanwijzingen dat gebruikers beperkingen eenvoudig kunnen omzeilen. Volgens de organisatie vergroten initiatieven zoals die van de EU het risico op een bredere uitbreiding van online surveillance zonder duidelijk bewijs van effectiviteit.
In de Verenigde Staten is er geen federale wet aangenomen die sociale media verbiedt voor kinderen jonger dan 16 jaar, al hadden volgens de Age Verification Providers Association tegen februari minstens 17 staten wetten aangenomen rond de toegang van minderjarigen tot sociale media of “verslavende feeds”.
Volgens de Europese Commissie testen zeven landen momenteel versies van het systeem voor leeftijdsverificatie.
“Frankrijk, Denemarken, Griekenland, Italië, Spanje, Cyprus en Ierland lopen voorop. Zij zijn van plan de app te integreren in hun nationale digitale portemonnees”, zei von der Leyen.
Virkkunen gaf aan later in april een EU-breed coördinatiemechanisme op te zetten om een consistente invoering in de lidstaten te waarborgen. Het doel is, zo zei ze, één uniform systeem te creëren in plaats van “27 verschillende”.
De EU is ook van plan het ontwerp van de app open source te maken, zodat particuliere bedrijven compatibele oplossingen kunnen ontwikkelen — mits die voldoen aan de privacy- en technische eisen.
“Het internet moet een veilige plek zijn voor onze kinderen”, zei Virkkunen. “Een plek waar ze kunnen leren, groeien en contact leggen.”
‘Ongekende maatregelen’
Virkkunen zei dat de EU wat zij omschreef als “ongekende maatregelen” heeft genomen tegen TikTok, onder meer vanwege functies zoals eindeloos scrollen, automatische afspeelopties en algoritmische personalisatie — elementen die volgens haar zijn ontworpen om gebruikersbetrokkenheid te maximaliseren, vooral bij kinderen.
“De boodschap is duidelijk: in Europa zal TikTok zijn fundamentele ontwerp moeten aanpassen”, zei ze, benadrukkend dat de EU “niet bereid is concessies te doen aan het welzijn van onze kinderen.”
Ze voegde eraan toe dat vergelijkbare maatregelen worden voorbereid tegen Facebook, Instagram, Snapchat en het fastfashionplatform Shein, evenals tegen vier niet nader genoemde pornografische websites die volgens de EU onvoldoende waarborgen voor leeftijdsverificatie hebben.
De strengere handhaving komt op een moment dat toezichthouders stellen dat veel platforms er niet in slagen minderjarigen adequaat te beschermen tegen schadelijke of ongepaste inhoud.
Onderzoeksresultaten
De effectiviteit van verboden op sociale media blijft onderwerp van debat, met eerste onderzoeksresultaten die een gemengd beeld laten zien.
Uit een YouGov-enquête, gepubliceerd op 17 maart, blijkt dat 59 procent van de Australische volwassenen vindt dat het verbod voor jongeren onder de 16 jaar effectief is geweest — wat onderzoekers omschrijven als voorzichtige hoop.
Voor de invoering van het verbod maakte 77 procent van de volwassenen zich zorgen over online risico’s voor kinderen, zoals cyberpesten en blootstelling aan schadelijke inhoud. Tegelijk meldden sommige ouders negatieve effecten, zoals grotere digitale ongelijkheid, een verschuiving naar minder gereguleerde platforms en minder sociale contacten onder kinderen.
Onafhankelijk onderzoek van de in het Verenigd Koninkrijk gevestigde onlineveiligheidsorganisatie Molly Rose Foundation, gepubliceerd op 13 april, roept vragen op over de handhaving.
De organisatie stelde vast dat 61 procent van de Australische kinderen van 12 tot 15 jaar die vóór het verbod een account hadden, nog steeds toegang had tot minstens één beperkt platform.
Het onderzoek wees ook uit dat platforms vaak nalaten accounts van minderjarigen te verwijderen, waarbij veel kinderen aangeven dat er geen actie tegen hun profiel werd ondernomen.
De helft van de respondenten zei dat het verbod geen verschil heeft gemaakt voor hun online veiligheid, terwijl 14 procent aangaf zich minder veilig te voelen.
Volgens de Molly Rose Foundation zetten deze bevindingen vraagtekens bij de effectiviteit van volledige verboden en waarschuwen ze dat die een “vals gevoel van veiligheid” kunnen creëren, zonder de onderliggende problemen in het ontwerp van platforms aan te pakken.
Overheden blijven daarom alternatieve benaderingen onderzoeken. Het Verenigd Koninkrijk kondigde op 25 maart aan een proef van zes weken te starten met 300 gezinnen om maatregelen te testen zoals sociale media-verboden, tijdslimieten en digitale avondklokken.
Volgens functionarissen is het doel van het proefproject om te bepalen wat in de praktijk werkt voordat over nationaal beleid wordt besloten.
Gepubliceerd door The Epoch Times (15 april 2026): European Union Says Age Verification App to Protect Children Online Is Ready
