20 augustus 2026
Vlaggen van de Europese Unie wapperen op 1 maart 2023 buiten het hoofdkantoor van de Europese Commissie in Brussel. Johanna Geron/Reuters

Europese bedrijven gevangen in kruisvuur door spanningen tussen VS en China

Voorzitter van de Europese Kamer van Koophandel wijst erop dat de exportbeperkingen van China op zeldzame aardmetalen een belangrijke oorzaak zijn van handelsverstoringen.

Bedrijven in de Europese Unie worden “gegijzeld” in de aanhoudende spanningen tussen China en de Verenigde Staten, aldus Jens Eskelund, voorzitter van de Europese Kamer van Koophandel in China.

In een exclusief interview dat op 18 juni werd gepubliceerd, vertelde Eskelund aan Nikkei Asia dat de EU te lijden heeft gehad onder “collateral damage” als gevolg van de spanningen tussen China en de Verenigde Staten. Dit ondanks het feit dat beide partijen onlangs een voorlopig handelsakkoord hebben bereikt.

Chinese en Amerikaanse functionarissen hebben een voorlopig kader aangekondigd dat tot doel heeft de spiraal van invoerheffingen te doorbreken en exportbeperkingen te versoepelen. De Amerikaanse president Donald Trump zei op 11 juni dat China de levering van magneten en zeldzame aardmetalen zou garanderen, maar er is nog geen definitief akkoord bereikt.

Eskelund noemde de Chinese exportbeperkingen op zeldzame aardmetalen – metalen die van cruciaal belang zijn voor elektrische auto’s, windturbines en militair materieel – als een belangrijke oorzaak van de handelsverstoringen. Hoewel Peking deze beperkingen presenteert als een tegenmaatregel tegen de ingrijpende invoerheffingen van Trump, gelden ze voor alle landen en is voor elke zending een vergunning nodig.

Hoewel sommige Europese bedrijven erin zijn geslaagd om exportvergunningen te verkrijgen, zei Eskelund dat veel andere bedrijven vastzitten in bureaucratische rompslomp vanwege achterstanden en papierwerk, waarbij de Chinese autoriteiten gedetailleerde informatie over klanten en productiemethoden eisen.

“China wil voorkomen dat de VS via een derde partij aan deze mineralen komt en wil daarom transparantie in de toeleveringsketen”, zei hij tegen de Japanse media. “Maar het is natuurlijk niet goed voor de betrekkingen met China als Europese bedrijven gegijzeld worden in de situatie tussen de VS en China.”

Binnen de Europese Unie wordt volgens Eskelund steeds luider gepleit voor versnelde inspanningen om de risico’s in verband met China te verminderen.

In juli houden de EU en China een belangrijke topontmoeting ter gelegenheid van de 50e verjaardag van hun officiële diplomatieke betrekkingen. Recente uitspraken van Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie, wijzen echter op toenemende wrijving in de handelsbetrekkingen in de aanloop naar dit evenement.

Tijdens de G7-top in Canada op 15 juni waarschuwde Von der Leyen voor een “nieuwe China-schok” en beschuldigde zij Peking van het voortzetten van wat zij een “patroon van dominantie, afhankelijkheid en chantage” van zijn handelspartners noemde.

Von der Leyen bekritiseerde de pogingen van het Chinese regime om de wereldwijde productie en toeleveringsketens te domineren door intellectuele eigendomsrechten te ondermijnen en door massale overheidssubsidies in te zetten. Ze noemde deze pogingen een vorm van “opzettelijke verstoring” en drong er bij de lidstaten op aan om hiertegen een verenigd front te vormen.

Peking reageerde fel op de opmerkingen van Von der Leyen. Op 18 juni sprak de Chinese woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken, Guo Jiakun, zijn “sterke ontevredenheid en krachtige verzet” tegen haar opmerkingen uit.

Centraal in de kritiek van de voorzitter van de Europese Commissie staat de dominante positie van China op de markt voor zeldzame aardmetalen. Volgens het Center for Strategic and International Studies controleert China ongeveer 60 procent van de wereldwijde voorraad zeldzame aardmetalen en ongeveer 90 procent van de wereldwijde raffinagecapaciteit.

“China gebruikt dit quasi-monopolie niet alleen als onderhandelingsmiddel, maar zet het ook in als wapen om concurrenten in belangrijke industrieën te ondermijnen,” zei Von der Leyen tijdens een van de sessies van de G7-top.

“We hebben allemaal de kosten en gevolgen gezien van de dwangmaatregelen van China door middel van exportbeperkingen”, verklaarde ze, verwijzend naar het recente besluit van Peking om de export van zeven soorten zeldzame aardmetalen te beperken.

Naast de handelsspanningen tussen de VS en China worden Europese bedrijven ook steeds wantrouwiger ten aanzien van de algemene economische vooruitzichten van China. Uit een jaarlijkse enquête die in mei door de EU-Kamer van Koophandel in China werd gepubliceerd, bleek dat bijna driekwart van de leden aangaf dat het steeds moeilijker werd om zaken te doen in China. Dat was het vierde jaar op rij dat de enquête een afnemend optimisme liet zien.

De kamer vertegenwoordigt de belangen van meer dan 1.700 Europese bedrijven, variërend van industriële giganten zoals Volkswagen tot kleine bedrijven die deel uitmaken van mondiale toeleveringsketens.

Gepubliceerd door The Epoch Times (19 juni 2025): European Companies Caught in Crossfire of US–China Tensions, EU Business Head Says