De regering-Trump kreeg zeer welkom nieuws in de vorm van economische groeicijfers voor het derde kwartaal. Zelfs gecorrigeerd voor inflatie kwam deze uit op een sterke 4,3 procent. Dat versterkt het vertrouwen in het Witte Huis en helpt waarschijnlijk de populariteit van Trump te ondersteunen op een moment dat deze enigszins lijkt te zijn gestagneerd. Het is het soort rapport dat voor een zeer goede dag zorgt.
Toen Trump zijn protectionistische/tariefcampagne begon, waren er wijdverbreide onheilsvoorspellingen. De laatste keer dat de tarieven ook maar enigszins zo hoog waren, was in 1930 met de Smoot-Hawley Act, die door veel economen wordt gezien als de oorzaak van de verdieping van de economische crisis. Deze les was zo krachtig dat na de oorlog de volledige tariefbevoegdheid werd overgedragen aan de uitvoerende macht, uit angst dat het Congres deze bevoegdheid simpelweg niet met enige echte competentie zou kunnen uitoefenen.
Het blijkt dat de tarieven het economische leven niet hebben verpest. Het bbp-rapport profiteert ook van de manier waarop het wordt berekend: exporten tellen mee in de berekening, terwijl importen deze verlagen.
Het hele beleid van Trump is gericht op het stimuleren van exporten en het belasten van importen. Als gevolg daarvan zien de bbp-cijfers er beter uit dan ze anders zouden zijn.
Dat gezegd hebbende, is er sprake van echte groei in dit rapport en dat is zeker en vast niet iets om spijt van te hebben.
Tegelijkertijd zijn er enkele kanttekeningen die het vermelden waard zijn. Dit positieve rapport volgt op jaren van chaos op het gebied van gegevens en rapportage, waardoor ernstige twijfels zijn gerezen over de geloofwaardigheid van deze cijfers. De dramatische daling van het bbp in combinatie met de snelle stijging kort na het einde van de lockdowns is voldoende om je aan het denken te zetten. Hoeveel ontwrichtingen hebben er plaatsgevonden? Kunnen we echt een cijfer plakken op de chaos van die tijd? In hoeverre werd het leed van deze periode daadwerkelijk verzacht door de daling van het bbp?
Het is ook onduidelijk of en in hoeverre de groeicijfers voor 2021-2024 echt betrouwbaar zijn. De rapportage nam af en er waren veel onregelmatigheden in zowel de werkgelegenheidsrapportage als de inflatiecijfers. Kleine aanpassingen in de gegevens om ze in overeenstemming te brengen met onafhankelijke rapporten uit de industrie laten geen groei zien, maar een recessie.
Op dezelfde manier vraagt men zich af wat groei überhaupt betekent na zo’n chaotische periode. Als we alleen maar herbouwen wat vernietigd is, is er geen netto voordeel. Als een orkaan uw huis verwoest en u het herbouwt, bent u nog steeds een nettoverliezer omdat u middelen hebt gestoken in een project dat u anders misschien had kunnen vermijden. Bovendien zou wat lijkt op economische groei, meer te wijten kunnen zijn aan anomalieën in het tijdsbestek van de rapportage.
Dit is vooral verontrustend als je kijkt naar de langere periode sinds de jaren vijftig, toen een reële kwartaalgroei van 5-10 procent niet ongebruikelijk was. Het geboortecijfer was hoog, de begrotingstekorten lager, de overheidsuitgaven onder controle en de spaarquote betekende investeringen zonder enorme hefboomwerking. Dat is vandaag de dag allemaal niet meer het geval. Bovendien is de huidige groei afhankelijk van absurde hefboomwerking.
In de financiële sector is het moeilijk om iemand te vinden die oprecht gelooft dat de markten tegenwoordig op solide grond staan. In feite zal bijna iedereen in privé zeggen dat we midden in de moeder aller zeepbellen leven. Die kan elk moment uiteenspatten. Bijna niemand begrijpt zelfs waarom de zeepbel nog niet is gebarsten.
De persoonlijke spaarquote blijft dalen en staat nu op 4,7 procent. Ter vergelijking: in de jaren vijftig en zestig was dat nog 10 en 12 procent. De bedrijfsschulden bedragen nu maar liefst 14 biljoen dollar (12,74 biljoen euro).
Als we goed kijken naar de AI-sector, lijkt het soms alsof een handvol bedrijven met een hoge schuldgraad alleen maar in elkaar investeren en leven van een uitbundige reputatie die steeds hogere aandelenkoersen genereert. Je vraagt je af hoeveel daarvan echt is en of dit niet beter kunstmatige innovatie genoemd kan worden. Dat is moeilijk te zeggen.
Dit is mijn echte zorg op dit moment, namelijk dat te veel van wat we groei noemen, dat helemaal niet is, maar eerder onhoudbare schulden die worden gedekt door fiatgeld. Dit kan niet eeuwig doorgaan, maar we weten niet wanneer het einde zal komen.
Wat nog tragischer is, is wat er de afgelopen drie decennia had kunnen gebeuren, maar niet is gebeurd. Historisch gezien lijken de afgelopen decennia meer op een relatieve stagnatie. Dit is onbegrijpelijk gezien de wilde innovaties die nu deel uitmaken van ons leven, van databanken via het internet tot de app-economie en AI vandaag de dag. Dit alles had moeten leiden tot een opmerkelijke groei die vergelijkbaar is met de dubbelcijferige groei van de Gilded Age (de periode van ongeveer 1865 tot 1902, een periode van heel sterke economische groei in de VS), die grote delen van de bevolking uit de armoede heeft gehaald. In plaats daarvan redden we het nauwelijks met een groei van 2-4 procent, onderbroken door recessies en crises.
Wat we hier hebben, is een tragisch gemiste kans. We hadden een geweldige groei moeten zien. In plaats daarvan redden we het maar net.
De belangrijkste boosdoeners voor de teruglopende groei zijn de inflatie en de absurde omvang van de overheid, die een rem zet op de economische groei. En eigenlijk zijn dit twee symptomen van het diepere probleem van fiatgeld zelf. Het geld was meer dan een halve eeuw geleden fundamenteel kapot en we zijn nog steeds niet hersteld van die ramp.
Hoe dan ook, dit nieuwe bbp-rapport geeft de regering-Trump een nieuwe kans en biedt een sprankje optimisme voor de tussentijdse verkiezingen. Ik zeg dat met één grote voorwaarde: de inflatie moet onder controle worden gebracht om de toenemende paniek onder de bevolking over de betaalbaarheid te temperen. Dat is het probleem dat de Amerikanen het meest direct raakt en ook het moeilijkst op te lossen is.
Gepubliceerd door The Epoch Times (26 december 2025): The Good News of Economic Growth
