Dit is deel 3 van “De wijsheid van onze lichaamsorganen”.
De traditionele Chinese geneeskunde beschouwt de vijf organen van het lichaam als meer dan alleen fysiologische structuren: ze worden gezien als onderling verbonden systemen die verband houden met de geest. Elk orgaan komt ook overeen met een specifieke emotie: vreugde, zorgen, verdriet, woede of angst.
Liu Dongmei, een ervaren specialist in traditionele Chinese geneeskunde (TCM) met een doctoraat van de Universiteit van Tokio, begeleidde haar studenten tijdens een stage in het ziekenhuis toen ze het geval van een 68-jarige man ter sprake bracht die in het ziekenhuis was opgenomen vanwege plotselinge kortademigheid en een benauwd gevoel op de borst.
Hij kreeg de diagnose “acute ademnood van onbekende oorzaak”, met een zuurstofgehalte in het bloed van 92 procent. Verrassend genoeg liet een röntgenfoto van de borstkas geen tekenen van een longinfectie zien, vertelde Liu aan The Epoch Times.
Na overleg ontdekte Liu dat de patiënt een maand eerder zijn vrouw had verloren en sindsdien overweldigd was door verdriet. Drie dagen voor zijn opname kreeg hij ernstige ademhalingsmoeilijkheden, waarbij hij aangaf dat hij niet kon uitademen en het gevoel had dat er een zwaar gewicht op zijn borst drukte, alsof hij stikte.
Liu legde haar studenten vervolgens het TCM-principe uit dat “verdriet de longen schade berokkent”. Vanuit het perspectief van de TCM gaat de rol van de longen verder dan alleen ademhaling.
In- en uitstroom
In de traditionele Chinese geneeskunde helpen de longen bij de tijdelijke ‘stroom’ van zowel vitale energie (qi) als waterdamp. Deze stroom is verbonden met je neus, die zorgt voor de luchttoevoer, en met je zweetporiën, die het zweten regelen.
“De longen regelen de vitale energie”, volgens “De klassieke tekst van de gele keizer over interne geneeskunde” (“Huangdi Neijing”), een oud Chinees medisch boek.
Als de vitale energie van de longen ruim voldoende is, verspreiden ze de ‘beschermende’ vitale energie (defensieve qi) van het lichaam, waardoor de huid en poriën zich goed kunnen sluiten en externe ziekteverwekkers kunnen weren. De huid, die onder de longen valt, wordt gezien als de eerste verdedigingslinie van het lichaam tegen externe bedreigingen.
Gezonde longen ondersteunen je immuunsysteem, helpen je verkoudheden te bestrijden en sneller te herstellen, terwijl zwakke longen je kwetsbaarder maken voor ziektes.
De conventionele geneeskunde ziet de longen ook als een belangrijke plek voor immuungerelateerde aandoeningen, zoals astma, allergische rhinitis en chronische obstructieve longziekte. Bovendien kunnen longinfecties zoals longontsteking of COVID-19 snel een immuunreactie in het hele lichaam veroorzaken.
De longen helpen ook bij de circulatie van waterdamp door lichaamsvocht te verspreiden, vooral via de huid en de poriën.
Als de stroom van vitale energie geblokkeerd raakt, kan dat leiden tot leed en depressie.
Het beschermende element
Volgens de theorie van de vijf elementen in de traditionele Chinese geneeskunde worden de longen geassocieerd met het element metaal. Ze worden ook geassocieerd met de emotie verdriet, het seizoen herfst, de smaak pittig en de kleur wit.

‘Metaal’ in de traditionele Chinese cultuur is niet hetzelfde als het metaal dat we vandaag de dag kennen, hoewel ze wel wat overeenkomsten hebben. Het metaal in de traditionele Chinese geneeskunde gaat over zuivering en onderscheidingsvermogen. Net als het immuunsysteem helpen de longen om te bepalen wat goed of slecht is en zuiveren ze het lichaam door het slechte en het afval kwijt te raken.
Iemand met gezonde longen kan op heel natuurlijke wijze negatieve emoties loslaten. Maar als het verdriet te heftig is, kan dat de werking van de longen beïnvloeden.
In het dynamische vijf-elementensysteem beheerst en controleert elk element de andere elementen. Het hart, dat wordt geassocieerd met het element vuur en de emotie vreugde, kan metaal smelten, dat wordt geassocieerd met de longen. Dit laat zien hoe deze organen elkaar beïnvloeden.
Zo ging het steeds beter met de patiënt van Liu, die vaak bezoek kreeg van zijn familie en genoot van de aanwezigheid van zijn kleinkinderen.
Twee weken later zag Liu dat hij in een uitstekende stemming was, helemaal hersteld en klaar om het ziekenhuis te verlaten.
Hoe de gezondheid van je longen inschatten
De longen passen bij het herfstseizoen, dat bekend staat om zijn droogte, waar longen extra gevoelig voor zijn. Ze hebben liever een vochtige omgeving en kunnen makkelijk beschadigd raken door droge omstandigheden.
In de herfst zie je vaak symptomen als een droge mond, een uitgedroogde tong en een schilferige huid, die vaak blijven, zelfs als je genoeg drinkt en huidverzorgingsproducten gebruikt. Je haar kan droog, broos of dun worden. Dit zijn klassieke tekenen dat de longen worden beïnvloed door ‘droogte’. Als je longen zwak zijn, zijn deze symptomen nog duidelijker.
Bovendien komen aandoeningen van de luchtwegen en de huid, zoals allergieën, astma, rhinitis en eczeem, in de herfst vaker voor.
Hoe de longen voeden
Omdat de longen goed functioneren in een vochtige omgeving en snel last krijgen van droogte, is het belangrijk om je eetpatroon in de herfst aan te passen. Zo kan het helpen om meer voedingsmiddelen te eten die het lichaamsvocht aanvullen, vooral voedingsmiddelen met een zachte, vochtige of gelatineachtige textuur.
De longen worden geassocieerd met de kleur wit. Interessant is dat veel witte voedingsmiddelen ook vochtinbrengende eigenschappen hebben die droogte tegengaan. Om de longen te voeden, kun je ingrediënten zoals witte radijs, sneeuwpeer, Chinese yam, lotuswortel, lotuszaad en witte paddenstoelen gebruiken, die veel in de Aziatische keuken worden gebruikt.
Als het gaat over manieren om de immuniteit van de luchtwegen te versterken, raadt dr. Li Yingda van de Cihang TCM-kliniek in Taiwan de klassieke formule Jade Screen Powder (Yu Ping Feng San) aan, specifiek voor dit doel.
De formule heeft zijn naam te danken aan het feit dat het werkt als een ‘scherm’ dat het lichaam beschermt tegen windpathogenen, net zoals jade dat doet. De formule bestaat uit drie belangrijke kruiden: Astragalus wortel (Huang Qi), Atractylodes wortelstok (Bai Zhu) en Saposhnikovia wortel (Fang Feng). Deze kruiden geven je meer energie en maken je weerbaarder. De formule wordt vaak gebruikt om mensen met een zwakke gezondheid, regelmatige verkoudheden of allergische neigingen te helpen.
In de traditionele Chinese geneeskunde staat Astragalus wortel bekend om zijn vermogen om vitale energie aan te vullen en het bloed te voeden. Recent onderzoek begint het effect ervan op de gezondheid van de longen te erkennen. Studies bij muizen hebben aangetoond dat polysacchariden van Astragalus longfibrose, een aandoening waarbij de longen geleidelijk aan littekens krijgen, effectief kunnen verminderen.
Ingrediënten:
- 6 gram Astragalus wortel
- 6 gram Atractylodes wortelstok
- 3 gram Saposhnikovia wortel

Bereiding:
Maal de kruiden fijn tot poeder. Meng dit met 200 milliliter warm water.
Volgens Li is deze manier van maken geschikt voor het onderhouden van je algemene gezondheid, omdat het een zachte en milde werking heeft. Hij voegde eraan toe dat de traditionele methode waarbij je de rauwe kruiden lang kookt een sterkere en snellere werking heeft. Afkoken wordt meestal gebruikt voor klinische behandelingen met hogere doses en moet onder begeleiding van een gekwalificeerde TCM-arts gebeuren.
Bij acute verkoudheid moet je Jade Screen Powder echter vermijden. Als je lichaam tegen externe ziekteverwekkers vecht, kan het nemen van kruiden die je energie een boost geven de situatie verergeren door de ziekteverwekker onbedoeld sterker te maken.
Het beheersen van emoties kan ook de gezondheid van de longen ondersteunen. TCM benadrukt dat “veel lachen goed is voor de longen”. Lachen rekt de borstspieren, vergroot de ribbenkast en verhoogt de longcapaciteit. Tijdens het lachen ademen mensen vanzelf diep in, wat helpt om de luchtwegen vrij te maken en een soepelere ademhaling bevordert.
Opmerking: De bovenstaande kruiden zijn te vinden in natuurvoedingswinkels of Aziatische supermarkten.
Gepubliceerd door The Epoch Times (11 december 2025): How Grief Can Affect Your Lungs




