Wanneer de meeste mensen aan het immuunsysteem denken, stellen ze zich voor dat ze geveld zijn door het nieuwste seizoensvirus. Het immuunsysteem wordt echter niet alleen geactiveerd door vreemde indringers.
Onze emoties spelen een belangrijke rol in de manier waarop ons immuunsysteem functioneert. Ze bepalen in sommige gevallen of ons afweersysteem onze eigen cellen aanvalt, wat leidt tot auto-immuunsymptomen.
Onderzoek suggereert dat chronische stress, trauma en onverwerkte emoties auto-immuunziekten kunnen uitlokken door het immuunsysteem te overstimuleren. Gelukkig zijn er wetenschappelijk onderbouwde maatregelen die mensen kunnen nemen om hun emotionele welzijn te ondersteunen en auto-immuunsymptomen te helpen verbeteren.
Waarom stress belangrijk is
Stress kent vele vormen. Hoewel het op korte termijn nuttig kan zijn, worden de gezondheidseffecten vooral bepaald door hoe we ermee omgaan en hoe lang de stress aanhoudt.
Will Cole, een arts in de functionele geneeskunde, die de verbinding tussen lichaam en geest integreert in de behandeling van auto-immuunpatiënten, heeft uit eerste hand gezien hoe stress auto-immuniteit kan uitlokken.
“In mijn klinische ervaring komt een voorgeschiedenis van emotioneel trauma of chronische stress zeer vaak voor bij mensen met auto-immuunproblemen. Mensen beschrijven vaak langdurige periodes van emotionele onderdrukking, chronische overweldiging of het voortdurend anderen willen pleasen, wat leidt tot opflakkeringen. Grote levensveranderingen, onverwerkt verdriet en relationele conflicten hangen ook vaak op opvallende wijze samen met immuunontregeling”, vertelde Cole aan The Epoch Times.
Wanneer we te lang op onze reserves leven of wanneer zich een tragedie voordoet, slaat ons lichaam biologisch alarm. Onze hartslag versnelt, onze ademhaling wordt sneller en onze spijsvertering komt tot stilstand.
De bijnieren geven adrenaline, noradrenaline en cortisol af aan de bloedsomloop via een feedbacklus waarbij de hersenen, het zenuwstelsel en de endocriene organen betrokken zijn.
Wat het onderzoek laat zien
Voortdurende activering van de stressrespons heeft een negatieve invloed op de algehele gezondheid. Meerdere onderzoeken hebben verbanden aangetoond tussen emotionele stress en immuundisfunctie, hoewel wetenschappers nog steeds bezig zijn de precieze mechanismen te doorgronden.
Studies hebben aangetoond dat emotionele, chronische en traumatische stress samenhangen met ontstekingen, vertraagde wondgenezing, darmproblemen, immuundisfunctie en auto-immuunziekten.
Een levenslooponderzoek bracht trauma’s, zoals mishandeling in de kindertijd, in verband met een verhoogd risico op ontstekingen bij volwassenen tot wel 20 jaar later.
Een voorlopig onderzoek wees uit dat mensen met chronische inflammatoire reuma (CIR) vaker dan mensen zonder CIR ernstige emotionele onderdrukking, traumatische gebeurtenissen in hun vroege leven en psychische en somatische klachten hadden ervaren vóór de diagnose van de auto-immuunziekte.
In een grootschalig onderzoek, gepubliceerd in Journal of the American Medical Association (JAMA), werden meer dan 106.000 mensen met stressgerelateerde aandoeningen (met uitzondering van mensen met een voorgeschiedenis van auto-immuunziekten) met meer dan 1 miljoen gematchte controlepersonen en meer dan 126.000 aanverwanten over een periode van 30 jaar. De onderzoekers ontdekten dat mensen die traumatische of andere stressvolle gebeurtenissen hadden meegemaakt (vooral op jonge leeftijd) en later stressgerelateerde aandoeningen ontwikkelden, een verhoogd risico hadden op het ontwikkelen van een auto-immuunziekte.
Recent hebben twee grote cohortstudies naar negatieve ervaringen in de kindertijd (ACE’s – adverse childhood experiences), aangetoond dat ACE’s samenhangen met een hogere prevalentie van specifieke auto-immuunziekten, waaronder schildklieraandoeningen, de ziekte van Sjögren, reumatoïde artritis, systemische lupus, polymyalgia rheumatica en psoriasis.
Daarnaast werd een verband gevonden tussen seksueel misbruik, fysieke verwaarlozing en emotionele verwaarlozing in het verleden en een hogere prevalentie van auto-immuunziekten, waarbij een kwart van deze verbanden werd beïnvloed door mentale stress.
Ander onderzoek naar het verband tussen specifieke negatieve emoties en het immuunsysteem voegt nog meer puzzelstukjes toe. Studies hebben aangetoond dat woede het immuunsysteem kan activeren, depressie de immuunrespons kan veranderen en huwelijksconflicten ontstekingen kunnen versterken.
Cole verklaarde dat onderzoek steeds opnieuw bevestigt dat lichaam en geest onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn.
“Emotionele stress heeft een directe invloed op immuunsignalen, ontstekingen en het herstelvermogen. Ik beschouw de verbinding tussen lichaam en geest als een centraal onderdeel van de behandeling van auto-immuunziekten – niet als een bijkomstigheid – omdat het aanpakken van emotionele gezondheid vaak het keerpunt vormt in het herstel van een patiënt.”
Cole merkte op dat zijn patiënten meetbare veranderingen in hun auto-immuunsymptomen ervaren nadat psychologische en emotionele stressfactoren zijn aangepakt. De patiënten vertonen dan onder andere lagere ontstekingsmarkers, minder vermoeidheid en een betere spijsvertering. Hun opflakkeringen nemen af in frequentie en intensiteit en ze reageren beter op de rest van hun behandelprotocol.
Wat te doen: de kracht van eenvoudige actie
Er zijn enkele kleine stappen die u vandaag al kunt zetten om uw emotionele welzijn te verbeteren en de effecten van onderdrukte of langdurige stress op uw immuunsysteem te helpen beperken.
Ga wandelen
Wandelen, een vorm van bilaterale stimulatie die de communicatie tussen de linker- en rechterhersenhelft bevordert, kan helpen bij het verwerken van traumatische herinneringen en moeilijke emoties door de hersenen en het zenuwstelsel te stimuleren. Zelfs een wandeling van slechts 15 minuten kan stress en negatieve emoties verminderen, het cortisolgehalte verlagen en het immuunsysteem versterken.
Schrijf erover
Onderzoek heeft aangetoond dat schrijven over emoties en traumatische ervaringen de gezondheid op lange termijn kan verbeteren. Deze aanpak wordt door therapeuten en medische professionals op grote schaal aanbevolen.
Regelmatig een dagboek bijhouden verbetert het humeur en het emotioneel bewustzijn, vermindert stress en ondersteunt het immuunsysteem. U kunt een ‘brain dump’ maken, tekenen aan de hand van emotiegerichte opdrachten als u van creatieve therapie houdt, of simpelweg elke dag enkele minuten uw gedachten, ervaringen en gevoelens van die dag of uit het verleden opschrijven.
Oefen mindfulness om u bewust te worden van uw lichaam
Veel psychotherapeuten, somatische behandelaars en medische zorgverleners wijzen op het belang van mindfulness om het bewustzijn van onze emoties en ons lichaam te vergroten en het zenuwstelsel te kalmeren. Mindfulness kan ons snel van een gestresseerde toestand naar een rustige staat brengen.
Mindfulnessoefeningen omvatten eenvoudige ademhalingsoefeningen, het benoemen van lichamelijke sensaties of gedachten (bodyscan), meditatieve oefeningen, of zelfs simpelweg gaan zitten waar u bent en objecten in uw omgeving benoemen om uzelf weer te centreren, vergelijkbaar met het spel Ik zie, ik zie wat jij niet ziet.
Focus op het opbouwen van hulpbronnen en veiligheid
Begin met kleine stapjes die u vreugde, troost of een gevoel van veiligheid geven. Als u geniet van een goed boek en een warm kopje koffie, probeer dan een kort moment in uw dag te vinden om te lezen en te ontspannen, al is het maar vijf minuten.
Vreugde en speelsheid zijn belangrijke componenten van de regulatie van het zenuwstelsel, vooral bij het omgaan met trauma’s en chronische stress. Wanneer u ruimte creëert voor plezier en rust, verbruikt u niet langer al uw energie. In plaats daarvan laat u actief stress los en produceert u heilzame endorfines. Daardoor wordt uw alarmsysteem tot rust gebracht en krijgen stressfactoren de ruimte om zich terug te trekken.
Het besef dat ons emotionele leven een belangrijke rol speelt in onze lichamelijke gezondheid is bedoeld om ons kracht te geven, niet om angst aan te jagen. Door de verbinding tussen lichaam en geest te erkennen, kunnen we beginnen met het genezen van klachten die initieel misschien mysterieus lijken. We kunnen dan eindelijk aandacht schenken aan de noodkreten van ons lichaam. Zo kunnen we nieuwe genezingsmethoden toepassen en ons emotionele welzijn als een essentieel onderdeel van onze algehele gezondheid prioriteit geven.
13 januari How Emotions Fuel Autoimmune Disease, and What You Can Do

