Dit is deel 1 in “Deugdzame geneeskunde”.
Welke geneeskunde is veilig, effectief, gratis en vereist slechts een subtiele verschuiving in perspectief? We nodigen je uit om de verwaarloosde link tussen deugd en gezondheid te verkennen – ‘Deugdzame Geneeskunst’.
Serena zat rusteloos in gedachten de scène na te spelen die haar tot bij de wachtzaal van de rustige dokterspraktijk had gebracht. Eerder die dag had Sarah, de nieuwe stagiaire tijdens een belangrijke projectvergadering, een wat schuchtere suggestie gedaan. Tot ieders verbazing koos de manager voor deze nieuwe suggestie, die in het volgende project zou worden uitgevoerd – ten koste van Serena’s oorspronkelijke voorstel.
Op dat moment knapte er iets in Serena. Haar reactie was niet zomaar een meningsverschil, maar een uitbarsting van woorden en woede. Haar tirade was genadeloos, waardoor Sarah in tranen uitbarstte en de kamer doodstil achterbleef.
Serena worstelde in het verleden wel eens met woede, met af en toe een uitbarsting van agressie, maar het had zich nog nooit zo gemanifesteerd als die dag. Terwijl ze nu in het kantoor van de dokter zat, voelde Serena zich schuldig en gefrustreerd.
Ze verwachtte, hoopte bijna, een eenvoudige medische oplossing – een pil om de woede te onderdrukken, een snelle oplossing om een probleem op te lossen waartegen ze zich machteloos voelde. In plaats daarvan overhandigde Corson haar iets heel bescheiden, bijna archaïsch in zijn eenvoud: een klein, blanco dagboek.
“Dit is niet wat je verwachtte,” gaf Corson toe, toen hij haar scepsis voelde. “Maar ik wil dat je elke dag drie dingen opschrijft waarvoor je dankbaar bent. Het is een ander soort medicijn.”
Serena keek omlaag naar het dagboek, de lege pagina’s leken te spotten met haar interne chaos. Een dagboek bijhouden voelde triviaal tegenover haar overweldigende emoties. Maar toch, gedreven door een sterk verlangen om te veranderen, stemde ze er aarzelend mee in om het te proberen.
Een tegengif tegen woede
Toen Serena met haar dankbaarheidsoefening begon, bleef ze twijfelen. Toch schreef ze elke avond in haar dagboek. Geleidelijk aan vond er een verandering plaats. Waar eerst alleen frustratie en woede waren, kwamen nu momenten van waardering naar boven.
Voorheen was ze geïrriteerd door haar collega’s en klaagde ze vaak over haar woon-werkverkeer. Nadat ze een week lang haar dagboek bijhield, voelde ze een verandering. Ze begon dankbaar te zijn voor de hulp van een collega, een rustige ochtend en zelfs de betrouwbaarheid van haar oude auto.
Serena’s ervaring is weliswaar heel persoonlijk, maar niet ongewoon. Wetenschappelijk onderzoek naar dankbaarheid bevestigt dit soort verandering in temperament.
Een studie gepubliceerd in Social Psychological and Personality Science in 2012 toonde aan dat mensen die dankbaarheid beoefenden minder agressief waren, zelfs nadat ze beledigd waren. Daarentegen ervaarden de mensen in de controlegroep – die geen dankbaarheid beoefenden – meer agressie nadat ze werden beledigd.

Degenen die dankbaarheid beoefenden, waren aanzienlijk minder geneigd om wraak te nemen op anderen. Deze samenhang is vergelijkbaar met een fysieke inspanning die wordt onderbroken door een lach: net zoals het onmogelijk is om door te gaan met een zware training terwijl je lacht, wekt dankbaarheid een psychologische toestand op waarin agressie en woede weinig houvast vinden.
Het effect van dankbaarheid in het vervangen van vijandige gevoelens benadrukt dat het een persoonlijke deugd en hulpmiddel is in het bevorderen van empathische sociale interacties.
Dankbaarheid vergroot geluk
Serena zat thuis aan haar bureau, terwijl ze met een pen in de hand, nadacht over waar ze die dag dankbaar voor was. Nadat ze wat in haar dagboek had geschreven, realiseerde ze zich dat ze onbewust aan het schrijven was over Sarah, de stagiaire. Het deed pijn in haar hart vanwege het schuldgevoel dat ze had omwille van de tranen die ze bij Sarah had veroorzaakt.
Serena wist dat ze het goed moest maken. Ze schreef Sarah een brief waarin ze haar spijt betuigde en haar bedankte voor het feit dat ze haar had doen inzien dat ze haar leven moest beteren. De volgende dag begroette ze Sarah op kantoor, verontschuldigde zich voor haar vorige uitbarsting, overhandigde haar de brief en maakte een opmerking over haar waardevolle bijdragen op het werk. Die avond voelde Serena een lichtheid die ze in weken, zelfs jaren niet had ervaren.
Deze lichtheid kwam voort uit oprechte tevredenheid. Een onderzoek uit 2005 toonde aan dat het schrijven van bedankbrieven het geluk van de deelnemers met 10 procent verhoogde en hun depressieve symptomen met 35 procent verminderde. Deze gevoelens hielden aan tot zes maanden na het schrijven van de brief, wat het krachtige effect van dit gebaar benadrukt.

Dit was duidelijk te zien in het leven van Serena: de woede-uitbarstingen die haar dagenlang bezighielden, kwamen bijna niet meer voor. In plaats daarvan kwamen er momenten van oprecht geluk. Ze was verrast dat ze meer glimlachte, niet alleen om dingen die ze had bereikt maar zelfs om de kleine pleziertjes van het dagelijkse dingen.
Vier weken later, toen Serena het kantoor van Corson weer binnenstapte, voelde de sfeer anders, bijna onbekend. Ze was niet meer dezelfde persoon die in plaats van een conventioneel recept aangeboden te krijgen, aarzelend een dagboek had geaccepteerd. De verandering in haar was voelbaar en kwam voort uit een nieuw gevoel van vrede, positief denken en begrip.
Verregaande voordelen
Corson merkte de transformatie op en begroette Serena met een warme, begripvolle glimlach. “Het is goed om je te zien. Heeft het onconventionele recept geholpen?”
Serena voelde een mengeling van nederigheid en verbazing over haar transformatie. “Eerlijk gezegd, dokter, ik zou het niet geloofd hebben als ik het zelf niet had ervaren.”
“Maar waarom?” vroeg ze, ”ik bedoel, wetenschappelijk gezien, hoe kan zoiets eenvoudigs zo’n diepgaand effect hebben?”
Corson schoof een stoel aan om dichterbij te komen zitten en legde uit: “Dankbaarheid is niet alleen een gewoonte, het gaat over het veranderen van onze manier van denken. Door deugden te cultiveren, zoals dankbaarheid, wordt onze geest gezond en het lichaam volgt.”
“Maar omdat je het specifiek vraagt, kijk hier eens naar,” zei Corson terwijl hij Serena een poster gaf met de voordelen van dankbaarheid.

“Onthoud dat deze bevindingen slechts het topje van de ijsberg zijn. De wetenschap is de reikwijdte van de invloed van dankbaarheid nog aan het ontdekken.”
Veel symptomen, ziekten en aandoeningen teisteren onze moderne samenleving. Op de voorgrond staat een gebrek aan kwantiteit en kwaliteit van de slaap. Dankbaarheid kan deze neveneffecten verlichten door de slaap te verbeteren. Uit onderzoek is gebleken dat deelnemers – zelfs mensen met slaapstoornissen – die voor het slapengaan nadachten over waar ze dankbaar voor waren, een aanzienlijk betere slaapkwaliteit en -duur hadden.
Daarnaast ervaren mensen die dankbaarheidsdagboeken bijhouden minder pijn, met een afname van bijna 8 procent, en zijn ze meer geneigd om te sporten.
Dankbaarheid kan stressniveaus aanzienlijk verlagen. Dit is op zijn beurt weer goed voor de geestelijke en lichamelijke gezondheid, waaronder het versterken van het immuunsysteem. Door het aanmoedigen van een gedrag dat de immuunfunctie ondersteunt, verlaagt dankbaarheid de niveaus van interleukine-6, een belangrijke boosdoener bij chronische ontstekingen.
De val van vergelijkingen
Corson legt verder uit: “Dankbaarheid verandert de manier waarop we met de wereld omgaan. Het verlegt onze focus van wat we missen naar wat we hebben. Laat me dit illustreren met een gelijkenis:”
“Een man reed op zijn oude fiets door de stad en voelde zich ontevreden. Hij zag een glimmende nieuwe auto voorbij rijden en dacht: ‘Had ik maar zo’n auto in plaats van deze fiets’.
”De bestuurder in de auto was gestrest over de afbetaling van zijn lening. Toen hij de fietser zag, dacht hij: ‘Ik wou dat ik zo zorgeloos kon zijn als die fietser, zonder deze financiële lasten.
“Bij een nabijgelegen bushalte stond iemand te wachten. Toen ze de auto en de fiets voorbij zagen komen, dachten die persoon: ‘Ik wou dat ik een fiets of een auto had. Dat zou veel handiger zijn dan wachten op deze bus.
“Verderop keek iemand in een rolstoel naar de fietser, de auto en de mensen bij de bushalte. Hij dacht: ‘Ik wou dat ik kon staan en lopen, al was het maar om bij een bushalte te wachten, te fietsen of auto te rijden.
“Tenslotte lag in een ziekenhuiskamer met uitzicht op de straat een terminaal zieke patiënt in bed uit het raam te staren. Hij dacht: ‘Ik zou er alles voor over hebben om daar buiten te zijn, zelfs in een rolstoel, zodat ik de zon weer kan voelen en frisse lucht kan inademen.
“Elke persoon verlangde naar wat een ander had en vormde zo een ketting waarbij de eenvoudigste zegeningen van de één, de diepste wensen van de ander waren. We moeten dus niet kijken naar wat we missen, maar ons richten op wat we al hebben en dit waarderen,” zei Corson.
“Deze verandering in denkwijze verbetert ook aanzienlijk onze sociale banden,” zei hij, ”Het maakt ons tot mensen waar anderen graag bij willen zijn, verrijkt onze relaties en bevordert een gevoel van erbij horen en interpersoonlijke tevredenheid.”
Serena heeft dit aan den lijve ondervonden – ze wist wat Corson bedoelde. Nadat ze haar excuses had aangeboden en de bedankbrief aan Sarah had overhandigd, realiseerden ze zich dat ze veel gemeen hadden en hun interacties werden vriendschappelijk.
Corson zei hierover: “Als arts schrijf ik de praktijk van dankbaarheid voor, omdat het volledig gratis is en invloed kan hebben op alle aspecten van je leven, niet alleen op je lichamelijke gezondheid. In onze moderne medische praktijk ligt de nadruk op het bestrijden van symptomen, vaak met medicijnen. Dat is niet verkeerd, maar het is ook niet het hele plaatje. Velen hebben de neiging om de krachtige invloed van de geest op het lichaam over het hoofd te zien.”
De biologische blauwdruk van dankbaarheid
Serena wilde begrijpen hoe gevoelens van dankbaarheid in het lichaam worden gestimuleerd. Daarop legde Corson uit:
“Dankbaarheid activeert gebieden in de hersenen die te maken hebben met emotionele regulatie en plezier, zoals de caudatus en de frontale gyrus. Wanneer we dankbaarheid beoefenen, worden hersengebieden die verantwoordelijk zijn voor positieve emoties gestimuleerd, terwijl gebieden die verantwoordelijk zijn voor negatieve emoties worden geremd.
“Deze hersenactiviteit wordt snel doorgegeven door elektrische signalen, die je kunt zien als sms-berichten – direct en specifiek. Dankbaarheid werkt ook via hormonen, die langzamer werken, meer zoals een brief per post, maar robuuster.
“Wanneer we ons dankbaar voelen, maken onze hersenen dopamine en serotonine vrij – twee neurotransmitterhormonen die verantwoordelijk zijn voor hoe we ons voelen. Dopamine geeft ons die ‘feel-good’ kick wanneer we iets bereiken, terwijl serotonine onze stemming over een langere periode versterkt en helpt te stabiliseren.
“Dankbaarheid leidt tot een natuurlijke, zichzelf onderhoudende lus van positieve versterking. Hoe meer we dankbaarheid in praktijk brengen, hoe beter we ons voelen – zowel direct als op de lange termijn. Onze hersenen beginnen te genieten van de afgifte van feel-good hormonen, die ons aanmoedigen om dankbaar te blijven. Na verloop van tijd kan deze oefening een deel van ons leven worden.”
Toen Serena het kantoor verliet, voelde ze zich wijzer en zelfverzekerd. Ze was veranderd van een scepticus in iemand die gelooft, van een chagrijn in een waarderende collega. Gewapend met wetenschappelijke inzichten en praktische begeleiding stond ze te popelen om haar dankbaarheidsoefening voort te zetten.
Opmerking van de auteur:
De ervaringen in dit artikel zijn samengesteld uit echte verhalen, terwijl Dr. Corson fictief is. De beschreven uitdagingen, wetenschappelijke inzichten en voordelen van de praktijk van dankbaarheid zijn gebaseerd op hedendaags onderzoek en bieden zowel inspiratie als praktische begeleiding voor lezers.
Volgende:
We zullen het vitale belang van persoonlijke integriteit voor een stralende gezondheid onderzoeken – en hoe integriteit de kans op depressie met wel 50 procent kan verminderen en tegelijkertijd het ziekterisico kan verlagen.
De meningen in dit artikel zijn de meningen van de auteur en weerspiegelen niet noodzakelijkerwijs de meningen van The Epoch Times. Epoch Health verwelkomt professionele discussie en vriendschappelijk debat. Als u een opiniestuk wilt insturen, volgt u deze richtlijnen en stuurt u het in via ons formulier hier.
Robert Backer Ph.D., Yuhong Dong M.D., Ph.D. hebben bijgedragen aan dit verslag.
Gepubliceerd door The Epoch Times (26 oktober 2024): Gratitude: An Alternative Medicine for Anger and Depression





