Wednesday, 17 Apr 2024
Een combinatiebeeld samengesteld en ontworpen door The Epoch Times met beelden van Louisa Gouliamaki/AFP via Getty Images en Gts-tg/CC BY-SA 4.0 DEED.

Duikers vinden 2000 jaar oude ‘computer’ die perfect de positie van zon, maan en planeten berekende

In 1901 werd een brok verroest metaal van de oceaanbodem gehaald, samen met een buitengewone verzameling monumentale Griekse kunstvoorwerpen. Het korstige object werd gevonden nabij het Griekse eiland Antikythera en al snel bleek dat het iets buitengewoons was.

Na onderzoek stelden onderzoekers vast dat het om een stuk geavanceerde technologie uit de oudheid ging. Ze classificeerden het object als een “analoge computer” van zo’n 2000 jaar oud.

Hoe werd het ontdekt?

Het was de bedoeling om naar sponzen te duiken, maar de vissers die meer dan een eeuw geleden de zeebodem bij Antikythera, een eiland tussen Kreta en Laconia, verkenden, vonden meer dan waar ze op hadden gerekend: ze vonden de overblijfselen van een oud Grieks scheepswrak. Onder de lading bevonden zich bronzen en marmeren beelden, vazen en andere kostbare voorwerpen, maar ook dit vreemde mechanisme werd ertussen aangetroffen.

Museumonderzoekers waren erg enthousiast over de gevonden kunstvoorwerpen. Aan dit roestige overblijfsel werd echter minder aandacht besteed. Maar kort daarna, in 1902, onderzocht archeoloog Valerios Stais het voorwerp nauwkeuriger en identificeerde een tandwiel. Het merkwaardige object bleek een met de hand aangedreven astronomische klok te zijn – de eerste bekende analoge computer – die kosmische gebeurtenissen veel verder kon berekenen dan handmatig mogelijk was.

Het apparaat kreeg de naam Antikythera mechanisme, naar het Griekse eiland waar het werd gevonden.

Het gevonden voorwerp was een enkele, solide klomp, maar al snel werd het opgedeeld in drie afzonderlijke stukken, en in de loop van de decennia, na verder onderzoek, werd het in nog meer stukken opgedeeld. Ook elders werden nog meer onderdelen teruggevonden.

Onderzoek wees uit dat het voorwerp 37 afzonderlijke bronzen tandwielen had, elk met fijne driehoekige tanden. Deze tandwielen zaten verborgen achter metalen wijzerplaten en in een frame van brons en hout, ongeveer zo groot als een schoenendoos. Zeven fragmenten zijn mechanisch significant, terwijl van 16 kleinere onderdelen werd vastgesteld dat ze inscripties in het Oudgrieks bevatten. Het was vooral dankzij de vooruitgang in röntgenbeeldvorming in de afgelopen 50 jaar dat deze onthullingen tot stand kwamen. In 1974 hielpen gammastraalonderzoeken bij het catalogiseren van 82 afzonderlijke onderdelen.

Wat deed het apparaat?

Hoewel het Antikythera mechanisme uit de lading van een schip werd opgevist, is het onwaarschijnlijk dat het voor navigatie werd gebruikt, omdat de delicate tandwielen het niet goed zouden hebben gedaan in de barre omstandigheden op zee. Het mechanisme kon optellen, aftrekken, vermenigvuldigen en delen, maar het kon nog veel meer: het kon kosmische gebeurtenissen berekenen.

Stukken van het zogenaamde Antikythera mechanisme, circa 150-200 voor Christus (Links: Louisa Gouliamaki/AFP via Getty Images; Rechts: Tilemahos Efthimiadis/CCBY 2.0 DEED)

Door het apparaat met een hendel aan te zwengelen, werd een ingewikkelde reeks tandwielen aangedreven. Het uurwerkmechanisme zou de posities van de zon, maan, sterrenbeelden en planeten van het zonnestelsel hebben berekend. Door een bepaalde datum in te voeren, konden deze gegevens met wiskundige precisie worden voorspeld. Het kon ook de maanfasen aangeven en wanneer de volgende eclips zou plaatsvinden.

Het was zo geavanceerd dat het zelfs rekening hield met schrikkeljaren en de 4-jaarlijkse Olympische Spelen – of het oude Griekse equivalent ervan – bijhield.

Het Antikythera mechanisme is vergelijkbaar met de Europese astronomische klokken uit latere eeuwen, maar zou zijn gelijke niet vinden in technologische vooruitgang tot de uurwerkcreaties van Richard van Wallingford in de 14e eeuw. Van sommige onderdelen van het oude apparaat wordt gezegd dat ze qua complexiteit kunnen wedijveren met bepaalde 18e-eeuwse klokken.

Waar komt het vandaan?

Onderzoek suggereert dat het astronomische apparaat gemaakt zou kunnen zijn in Syracuse op het eiland Sicilië, vooral omdat de calendrische markeringen op de wijzerplaten verwijzen naar de koloniën van Korinthe, waarvan Syracuse er één was. In 2008 stelde het Antikythera Mechanism Research Project een verband voor tussen het apparaat en de filosoof Archimedes, die uit Syracuse komt.

Overblijfselen van wat waarschijnlijk de oudste computer ter wereld is. (Links: Marsyas/CCBY-SA 3.0 DEED; Rechts: Louisa Gouliamaki/AFP via Getty Images)

Als alternatief hebben wetenschappers voorgesteld dat het van Rhodos kwam en werd gebouwd door de stoïcijnse filosoof Posidonius. De reden hiervoor is dat veel vazen in de lading van het schip afkomstig zijn van dat specifieke Griekse eiland.

Wat betreft de leeftijd, het schip zelf zonk rond 70-60 voor Christus, maar het apparaat stamt waarschijnlijk van eerder. Recente studies suggereren dat het rond 150 voor Christus gebouwd zou kunnen zijn of misschien zelfs al rond 200 voor Christus.

Waarom is het belangrijk?

Hoewel het Antikythera mechanisme misschien wel de eerste computer is die ooit is teruggevonden, was het waarschijnlijk niet uniek. Er waren vrijwel zeker andere soortgelijke ontwerpen. Het idee dat er soortgelijke mechanismen bestonden, levert onderzoekers en historici vandaag de dag een heleboel raadsels op.

Links: Opschriften zijn zichtbaar op het Antikythera mechanisme, tentoongesteld in het Archeologisch Museum in Athene. (LOUISA GOULIAMAKI/AFP via Getty Images); Rechts: Een reproductie van het Antikythera mechanisme door een kunstenaar. (Aristoteles Universiteit van Thessaloniki)(Gts-tg/CCBY-SA 4.0 DEED); Inzet: Een zijaanzicht van een reproductie van het Antikythera mechanisme, Thessaloniki Technology Museum (Gts-tg/CC BY-SA 4.0 DEED).

Na 2000 jaar onder de zeespiegel heeft de oude computer die bij Antikythera is gevonden verstrekkende gevolgen voor het hedendaagse paradigma; als hij echt zo oud is en functioneerde zoals sommige wetenschappers beweren, zou dat veel van wat we denken te weten over de ontwikkeling van de menselijke beschaving op zijn kop kunnen zetten.

Je kunt het mechanisme zien in het Nationaal Archeologisch Museum in Athene. Er zijn ook verschillende artistieke reconstructies van hoe het eruit zou hebben gezien in de Universiteit van Thessaloniki en het Technologisch Museum van Thessaloniki, in Centraal-Macedonië.

Origineel gepubliceerd op The Epoch Times (4 februari 2024): Divers Find 2,000-Year-Old ‘Computer’ That Calculated Position of Sun, Moon, Planets Like Clockwork

 

Hoe u ons kunt helpen om u op de hoogte te blijven houden

Epoch Times is een onafhankelijke nieuwsorganisatie die niet beïnvloed wordt door een regering, bedrijf of politieke partij. Vanaf de oprichting is Epoch Times geconfronteerd met pogingen om de waarheid te onderdrukken – vooral door de Chinese Communistische Partij. Maar we zullen niet buigen. De Nederlandstalige editie van Epoch Times biedt op dit moment geen betalende abonnementen aan en aanvaardt op dit moment geen donaties. U kan echter wel bijdragen aan de verdere groei van onze publicatie door onze artikelen te liken en te her-posten op sociale media en door uw familie, vrienden en collega’s over Epoch Times te vertellen. Deze dingen zijn echt waardevol voor ons.