China’s handelsoverschot loopt op tot 835 miljard euro door sterke export

Het handelsoverschot van China heeft in de eerste negen maanden van 2026 de grens van 800 miljard euro overschreden. Dat kan leiden tot tegenreacties van landen die al worden overspoeld door exportproducten uit ’s werelds grootste industriële productiemacht.

Volgens gegevens van de Chinese Algemene Douaneadministratie van 14 oktober groeide de totale Chinese export in september met 36 procent ten opzichte van een jaar eerder. Dat was aanzienlijk meer dan de groei van 25 procent in augustus en de groei van 25,5 procent die economen in een peiling van Reuters hadden voorspeld.

Volgens Wang Jun, vice-minister van de douaneadministratie, droeg de stijgende verkoop van hoogtechnologische producten bij aan de exportgroei in de eerste drie kwartalen. Het gaat onder meer om robots, computeronderdelen en elektronische componenten. De wereldwijde wedloop om de infrastructuur voor kunstmatige intelligentie uit te breiden, stimuleert de vraag naar deze producten. Ook de import in september overtrof de verwachtingen van analisten en steeg met 31 procent.

Toch lag de export vorige maand nog altijd 118 miljard euro hoger dan de import. Daarmee kwam het handelsoverschot voor de vijfde maand op rij boven de 89 miljard euro uit.

China ligt daarmee op koers om het recordoverschot van vorig jaar, dat 1,06 biljoen euro bedroeg, te overtreffen. In de eerste negen maanden van 2026 was het overschot al opgelopen tot 835 miljard euro. Dat is ruim 7 procent meer dan in dezelfde periode vorig jaar.

De export is een belangrijke pijler onder de groei van de kwakkelende Chinese economie. De vastgoedcrisis, die al jaren aanhoudt, blijft de consumptie en investeringen onder druk zetten.

In het tweede kwartaal groeide de Chinese economie in het traagste tempo in drie jaar. Analisten en inwoners stellen echter dat de werkelijke economische situatie veel somberder is dan de officiële cijfers doen vermoeden.

De nauwkeurigheid van de officiële Chinese statistieken wordt al lange tijd in twijfel getrokken. Dat komt deels doordat de Chinese Communistische Partij (CCP) een geschiedenis heeft van het achterhouden van informatie die schadelijk wordt geacht voor haar imago.

Afhankelijkheid van export bij zwakke binnenlandse consumptie

Kristalina Georgieva, directeur van het Internationaal Monetair Fonds (IMF), herhaalde op 14 oktober haar oproep aan Peking om de afhankelijkheid van export te verminderen en meer in te zetten op binnenlandse consumptie.

“Landen met een handelsoverschot moeten hun binnenlandse consumptie stimuleren. Dat geldt duidelijk ook voor het Chinese groeimodel”, zei Georgieva tegen verslaggevers in Bangkok, toen haar werd gevraagd naar de handelsonevenwichtigheid van China.

“Verleg de focus van export naar binnenlandse consumptie.”

Het groeiende handelsoverschot heeft de spanningen tussen Peking en zijn belangrijkste handelspartners al aangewakkerd.

Na maanden van intensieve onderhandelingen bereikte de Europese Unie vorige week een akkoord met Peking over het beperken van de export van hybride voertuigen.

Hybride auto’s vielen buiten de tariefverhogingen die de Europese Commissie in 2024 invoerde voor Chinese elektrische auto’s. Sindsdien is de verkoop van hybride voertuigen in de 27 EU-lidstaten sterk gestegen.

EU-leiders maken zich steeds meer zorgen over de toestroom van goedkope, gesubsidieerde Chinese producten. Die draagt ertoe bij dat Europese bedrijven fabriekssluitingen en banenverlies aankondigen.

Uit de meest recente Chinese douanegegevens blijkt dat het maandelijkse handelsoverschot met de EU in september bijna 31 miljard euro bedroeg. Dat is ongeveer 52 procent meer dan in dezelfde periode vorig jaar.

De export naar de EU steeg in september met circa 35 procent, terwijl de uitvoer naar de Verenigde Staten met bijna 40 procent toenam.

Daardoor liep het maandelijkse handelsoverschot met de Verenigde Staten op tot 34 miljard dollar (ongeveer 30 miljard euro), een stijging van 49 procent ten opzichte van dezelfde maand een jaar eerder.

De belangrijkste Amerikaanse en Chinese handelsvertegenwoordigers kwamen overeen het handelsbestand met twee maanden te verlengen, tot januari volgend jaar.

Na de topontmoeting in september tussen de Chinese leider Xi Jinping en de Amerikaanse president Donald Trump in Washington kondigden de twee landen een plan aan om de invoertarieven op niet-gevoelige goederen ter waarde van 30 miljard dollar (ongeveer 26 miljard euro) per land te verlagen.

Lynn Song, hoofdeconoom voor China bij ING Bank, zei dat de handelsbesprekingen van Peking met Brussel en Washington waarschijnlijk zullen helpen om “het handelsklimaat tot het einde van het jaar relatief stabiel te houden”.

“Er kunnen echter onzekerheden blijven bestaan over de vooruitzichten voor volgend jaar”, schreef Song in een toelichting.

“Nu de groei van China steeds onevenwichtiger wordt, zijn een vertraging van de investeringscyclus in technologie en nieuwe tariefschokken de belangrijkste risico’s om het komende jaar in de gaten te houden.”